Agenda Obesiti: Perspektif Malaysia

Malaysia terkenal di dunia atas pelbagai sebab. Ini termasuk menjadi destinasi makanan dan pelancongan yang popular, serta tempat pertemuan pelbagai budaya. Malangnya, Malaysia juga telah dikenali sebagai “Negara Terobesiti di Asia Tenggara”, dengan 50.1% penduduk dewasa negara ini mengalami berat badan berlebihan atau obesiti, menurut Kajian Kebangsaan Kesihatan dan Morbiditi 2019 terkini. Lebih memburukkan lagi, dilaporkan bahawa sebilangan besar populasi obesiti Malaysia berada di bawah umur 40 tahun dan mengalami pelbagai masalah kesihatan yang berkaitan dengan obesiti.

 

Ini termasuk hipertensi, sakit sendi, masalah hormon, serta infertiliti primer pada wanita. Obesiti juga boleh menyebabkan pelbagai implikasi bukan perubatan, seperti “fat‑shaming” dan stigma sosial, serta masalah kesihatan mental seperti gangguan kebimbangan dan kemurungan.

 

Sehubungan itu, mari kita selami pemahaman yang lebih mendalam tentang obesiti dengan harapan ia akan membantu kita menilai semula tabiat gaya hidup dan mencegah peningkatan kes obesiti di Malaysia.

Apakah Obesity?

Obesiti boleh didefinisikan sebagai faktor pendahulu bagi pelbagai implikasi perubatan dan bukan perubatan. Ia merupakan penyakit kronik dan boleh dibahagikan kepada beberapa kelas – berat badan berlebihan, Kelas Satu, Kelas Dua dan Kelas Tiga obesiti.

 

Cara paling umum untuk menentukan sama ada anda mengalami obesiti ialah dengan mengira Indeks Jisim Badan (BMI), iaitu ukuran berat badan anda dalam kilogram (kg) dibahagi dengan ketinggian anda dalam meter persegi (m²).

 

Menurut Garis Panduan Amalan Klinikal Malaysia bagi Obesiti, seseorang dianggap berat lebih jika mempunyai BMI 23‑27.4 kg/m2. Obesiti Kelas Satu pula merujuk kepada pesakit dengan BMI 27.5‑34.9, manakala Obesiti Kelas Dua dan Kelas Tiga merujuk kepada pesakit dengan BMI 35‑39.9 dan lebih daripada 40 masing‑masing.

 

BMI normal bagi etnik Asia biasanya antara 18.5‑22.9. Di Malaysia, bagaimanapun, majoriti pesakit obesiti mempunyai BMI lebih 35, yang khusus kepada Obesiti Kelas Dua dan Kelas Tiga.

 

Apakah Punca Obesiti?

Salah satu sebab mengapa obesiti berlaku ialah kerana pengambilan kalori harian pesakit tidak seimbang dengan jumlah kalori yang dibakar, sama ada melalui aktiviti harian atau senaman. Sebagai contoh, individu yang sihat memerlukan kira-kira 2,000 kilokalori setiap hari. Jika individu yang sama memesan set Nasi Kandar yang mengandungi nasi putih, hidangan ayam, kuah campur dan sayur-sayuran, dia akan mengambil kira-kira 900 kilokalori. Ditambah dengan segelas Milo ais atau teh o’ ais limau, jumlah kalori individu itu akan meningkat kepada 1,200‑1,300 kilokalori dalam satu sesi!

 

Selain itu, obesiti amat meluas dalam populasi Malaysia kerana kurangnya kesedaran mengenai bahaya obesiti. Hal ini jelas dilihat daripada banyaknya papan iklan di lebuh raya yang mempromosikan makanan segera dan perkhidmatan penghantaran makanan, tetapi sangat sedikit promosi, berbanding, terhadap tabiat pemakanan sihat. Tambahan pula, sesetengah individu juga mempunyai predisposisi genetik untuk kadar metabolisme yang lebih rendah, yang meningkatkan risiko kenaikan berat badan berlebihan.

Apakah Faktor Risiko untuk Obesiti dan Siapa yang Paling Berisiko?

Faktor risiko paling umum untuk obesiti ialah gaya hidup tidak aktif, yang khususnya lazim di kalangan individu yang tidak mempunyai jadual kerja harian yang aktif. Begitu juga, faktor risiko lain untuk obesiti ialah kekurangan aktiviti fizikal, yang tipikal di kalangan individu yang tidak mempunyai rejim senaman yang teratur dan disiplin. Dalam hal ini, semua orang berisiko menjadi berat badan berlebihan atau obes, terutamanya jika mereka gagal menjadikan aktiviti fizikal secara tetap atau amalan pemakanan sihat sebagai keutamaan.

Bagaimana Pesakit Obesiti Dikelola di Malaysia?

Sehingga baru-baru ini, pesakit obesiti di Malaysia tidak mempunyai akses kepada klinik obesiti pusat yang dapat membantu mereka menguruskan keadaan dengan berkesan. Mujurlah, dalam lima tahun kebelakangan ini, bidang perubatan bariatrik telah berkembang dengan pesat, membolehkan profesional terlatih menyesuaikan pelan penurunan berat badan mengikut keperluan individu setiap pesakit.

 

Kebanyakan pesakit biasanya melalui kitaran empat langkah – diet dan senaman, ubat, rawatan tidak invasif dan pembedahan – apabila cuba merawat obesiti. Walaupun begitu, kami mendapati ramai pesakit gagal menguruskan keadaan mereka melalui pemakanan sihat dan senaman kerana tidak dapat dinafikan betapa sukarnya untuk berkomitmen kepada kedua‑duanya. Oleh itu, pakar bariatrik mungkin mencadangkan terapi perubatan, yang dapat membantu pesakit mencapai keputusan positif tanpa perlu melalui kesakitan prosedur pembedahan. Pakar bariatrik juga mungkin mencadangkan langkah tidak invasif seperti memulakan farmakoterapi atau bahkan penggunaan belon intragastrik untuk menguruskan keadaan pesakit dengan berkesan.

 

Malangnya, masih terdapat beberapa halangan yang perlu diatasi supaya rawatan obesiti dapat diakses dengan mudah oleh pesakit. Ini termasuk bilangan hospital sektor awam yang terhad menawarkan perkhidmatan bariatrik dan obesiti, yang menyukarkan pesakit merawat atau menguruskan keadaan mereka secara berkesan kerana mungkin memerlukan perjalanan ke negeri lain. Dalam hal ini, penting agar semua pihak berkepentingan – ejen insurans, pertubuhan bukan kerajaan, agensi kerajaan dan sektor swasta – bersatu dan mencari cara menjadikan rawatan lebih mudah diakses bagi pesakit obesiti.

 

Adalah sama pentingnya untuk meningkatkan kesedaran awam tentang bahaya obesiti terhadap kesihatan umum. Dua titik utama kesedaran ini harus merangkumi maklumat mengenai mengapa obesiti diiktiraf sebagai keadaan perubatan yang serius dan mengapa populasi obes akan menjadi lebih mahal untuk diurus pada masa depan.

Apa yang Boleh Dilakukan untuk Meningkatkan Diagnosis dan Pengurusan Rawatan bagi Orang dengan Obesiti?

Salah satu cara untuk meningkatkan diagnosis obesiti ialah dengan membangunkan mekanisme saringan yang lebih komprehensif. Sebagai contoh, apabila pesakit memasuki klinik, doktor tidak seharusnya hanya mengukur tekanan darah, tetapi juga BMI mereka. Sekiranya pesakit didapati obes, mereka mesti dirujuk ke klinik obesiti untuk rawatan. Pesakit yang berada dalam kumpulan B40 – pendapatan rendah – juga harus diberikan keutamaan akses kepada rawatan kerana mereka lebih berkemungkinan menghadapi kesukaran mendapatkan rawatan perubatan secara kerap.

Apa yang Boleh Dilakukan untuk Mengurangkan Risiko Obesiti?

Langkah pertama untuk mengurangkan risiko individu terhadap obesiti ialah mengakui bahawa ia sebenarnya merupakan masalah kesihatan kronik. Seterusnya, mereka harus mendidik diri tentang apa yang merupakan pemakanan sihat kerana ini merupakan faktor penting dalam membantu mereka mengekalkan BMI dalam kawalan. Sebagai alternatif, jika seseorang berada dalam mana-mana kelas obesiti, mereka harus melengkapkan diri dengan pengetahuan tentang pilihan rawatan yang ada kerana ini akan membantu mereka membuat keputusan yang berinformasi tentang cara terbaik menangani masalah tersebut.

 

Adalah satu kebenaran bahawa pendekatan yang lebih agresif diperlukan untuk menangani obesiti dari akarnya. Ini bermula dengan keperluan untuk melatih lebih ramai profesional yang berkemahiran – iaitu doktor dan pakar bedah – dalam menguruskan pesakit obes. Walau bagaimanapun, pesakit obes boleh berasa lega dengan mengetahui bahawa profesional penjagaan kesihatan sentiasa bersedia membantu mereka mencapai matlamat penurunan berat badan dan menjalani gaya hidup yang lebih sihat. Ini termasuk pengamal swasta dan klinik kerajaan yang boleh memberi nasihat tentang senaman dan pemakanan, serta pakar bedah bariatrik atau doktor yang boleh menetapkan rawatan yang lebih maju.

 

Lagi tentang penulis ini:

Dr. Abdul Gafoor Mubarak | Pakar Bedah Bariatrik

Island Hospital

Tidak. 308, Jalan Macalister, 10450 George Town, Pulau Pinang

Kira indeks jisim badan (BMI)