Hipotiroidisme

Takrif

Apakah hipotiroidisme?

Hipotiroidisme ialah keadaan yang berlaku apabila tiroid anda tidak menghasilkan hormon tiroid yang mencukupi. Tiroid ialah kelenjar berbentuk rama-rama di bahagian depan leher anda. Ia menghasilkan hormon, tetraiodothyronine (T4) dan triiodothyronine (T3) yang mengawal cara badan anda menggunakan tenaga.

Berapa kerap hipotiroidisme?

Sesiapa pada mana‑mana peringkat umur boleh menghidap hipotiroidisme, tetapi orang dewasa tua lebih cenderung. Wanita berumur 60 tahun ke atas mempunyai risiko tertinggi. Risiko anda meningkat jika penyakit ini terdapat dalam keluarga.

Walau bagaimanapun, ia boleh diuruskan dengan mengurangkan faktor risiko anda. Sila berbincang dengan doktor anda untuk maklumat lanjut.

Gejala

Apakah gejala hipotiroidisme?

Bergantung pada tahap keparahan kekurangan hormon tiroid dalam badan anda, tanda dan simptom hipotiroidisme mungkin berbeza. Secara amnya, masalah yang anda alami cenderung berkembang secara perlahan, selalunya dalam tempoh beberapa tahun.

Pada mulanya, anda mungkin hampir tidak menyedari simptom hipotiroidisme seperti keletihan dan kenaikan berat badan, atau anda mungkin mengaitkannya dengan penuaan. Tetapi apabila metabolisme anda terus melambat, anda mungkin mengalami tanda dan simptom yang lebih jelas. Tanda dan simptom hipotiroidisme termasuk:

• Keletihan
• Sensitiviti terhadap sejuk meningkat
• Sembelit
• Kulit kering
• Peningkatan berat badan
• Muka bengkak
• Suara serak
• Kelemahan otot
• Tahap kolesterol darah yang tinggi
• Sakit otot, kepekaan dan kekakuan
• Kesakitan, kekakuan atau bengkak pada sendi anda.
• Haid yang lebih berat daripada biasa atau tidak teratur
• Rambut menipis.
• Kadar denyut jantung melambat
• Depresi
• Memori terganggu

Apabila hipotiroidisme tidak dirawat, tanda dan simptomnya boleh menjadi semakin teruk secara beransur-ansur. Rangsangan berterusan kelenjar tiroid untuk mengeluarkan lebih banyak hormon boleh menyebabkan tiroid membesar (goiter). Selain itu, anda mungkin menjadi lebih pelupa, proses pemikiran menjadi perlahan, atau anda mungkin berasa murung.

Dalam beberapa kes hipotiroidisme lanjutan, yang dikenali sebagai miksedema, adalah jarang, tetapi apabila berlaku ia boleh mengancam nyawa. Tanda dan gejala termasuk tekanan darah rendah, pernafasan perlahan, suhu badan menurun, tidak responsif dan bahkan koma. Dalam kes yang teruk, miksedema boleh membawa maut.

Bilakah saya harus berjumpa doktor?

Diagnosis dan rawatan awal dapat menghentikan keadaan ini daripada memburuk dan mengelakkan kecemasan perubatan lain, jadi berjumpa doktor anda secepat mungkin untuk mencegah keadaan serius ini.

Jika anda mempunyai sebarang tanda atau simptom yang disenaraikan di atas atau mempunyai pertanyaan, sila berunding dengan doktor anda. Setiap badan berfungsi secara berbeza. Sentiasa lebih baik berbincang dengan doktor tentang apa yang paling sesuai untuk situasi anda.

Punca

Apakah yang menyebabkan hipotiroidisme?

Apabila tiroid anda menghasilkan hormon secara tidak berkesan, keseimbangan reaksi kimia dalam badan anda boleh terganggu. Terdapat pelbagai punca, termasuk penyakit autoimun, rawatan untuk hipertiroidisme, terapi radiasi, pembedahan tiroid dan beberapa ubat tertentu.

Hormon yang dihasilkan oleh kelenjar tiroid, triiodotironin (T3) dan tiroksin (T4), mempunyai pengaruh besar terhadap kesihatan, mempengaruhi semua aspek metabolisme. Ia mengekalkan kadar penggunaan lemak dan karbohidrat oleh badan, membantu mengawal suhu badan, mempengaruhi kadar degupan jantung, dan membantu mengatur penghasilan protein.

Hipotiroidisme terjadi apabila kelenjar tiroid gagal menghasilkan hormon yang mencukupi. Hipotiroidisme boleh disebabkan oleh pelbagai faktor, termasuk:

• Penyakit autoimun

Orang yang menghidap gangguan radang khusus yang dikenali sebagai tiroiditis Hashimoto mempunyai penyebab paling kerap bagi hipotiroidisme. Penyakit autoimun berlaku apabila sistem imun menghasilkan antibodi yang menyerang tisu badan sendiri. Kadang‑kadang proses ini melibatkan kelenjar tiroid.

• Rawatan hipertiroidisme

Orang yang menghasilkan terlalu banyak hormon tiroid (hipertiroidisme) biasanya dirawat dengan iodin radioaktif atau ubat anti-tiroid untuk mengurangkan dan menormalkan fungsi tiroid. Walau bagaimanapun, dalam beberapa kes, rawatan hipertiroidisme boleh mengakibatkan hipotiroidisme kekal.

• Pembedahan tiroid

Membuang seluruh atau sebahagian besar kelenjar tiroid anda boleh mengurangkan atau menghentikan pengeluaran hormon. Dalam kes ini, anda perlu mengambil hormon tiroid sepanjang hayat.

• Terapi radiasi

Radiasi yang digunakan untuk merawat kanser kepala dan leher boleh menjejaskan kelenjar tiroid anda dan mungkin menyebabkan hipotiroidisme.

• Ubat-ubatan

Beberapa ubat boleh menyumbang kepada hipotiroidisme. Salah satu ubat tersebut ialah litium, yang digunakan untuk merawat beberapa gangguan psikiatri.

Faktor risiko

Apakah faktor yang meningkatkan risiko saya untuk mengalami hipotiroidisme?

Anda mungkin mempunyai risiko lebih tinggi untuk keadaan ini jika anda mengalami keadaan berikut:

• Adakah seorang wanita berumur lebih daripada 60 tahun
• Mempunyai penyakit autoimun.
• Mempunyai sejarah keluarga penyakit tiroid
• Mempunyai penyakit autoimun lain, seperti artritis reumatoid atau lupus, iaitu keadaan keradangan kronik.
• Mempunyai rawatan dengan iodin radioaktif atau ubat anti-tiroid.
• Menerima radiasi pada leher atau dada atas
• Telah menjalani pembedahan tiroid (tiroidektomi separa)
• Mempunyai kehamilan atau telah melahirkan dalam tempoh enam bulan yang lalu.

Diagnosis dan rawatan

Maklumat yang diberikan bukan pengganti nasihat perubatan. SENTIASA berunding dengan doktor anda untuk maklumat lanjut.

Bagaimanakah hipotiroidisme didiagnosis?

Jika doktor anda mengesyaki bahawa anda mungkin mengalami keadaan ini, pemeriksaan fizikal akan dilakukan dan beberapa ujian juga akan disarankan oleh doktor. Ujian darah selalu digunakan untuk mengesahkan diagnosis hipotiroidisme atau hipotiroidisme ringan. Ujian yang paling kerap digunakan ialah:

• Ujian hormon perangsang tiroid (TSH).
• Pengukuran tiroksin (T4).

Jika keputusan ujian di atas tidak normal, ujian antibodi antitiroid boleh menentukan sama ada anda mempunyai penyakit autoimun tiroiditis Hashimoto, di mana sistem pertahanan badan menyerang kelenjar tiroid.

Imbasan tomografi berkomputer (CT) atau resonans magnetik (MRI) hipotalamus atau kelenjar pituitari boleh dilakukan untuk mencari sebarang perubahan pada kawasan otak tersebut.

Bagaimanakah hipotiroidisme dirawat?

Dipercayai bahawa rawatan standard untuk hipotiroidisme melibatkan penggunaan harian hormon tiroid sintetik levothyroxine. Ubat oral ini memulihkan paras hormon yang mencukupi, membalikkan tanda dan gejala hipotiroidisme.

Untuk menentukan dos awal levothyroxine, doktor biasanya memeriksa tahap TSH anda selepas dua hingga tiga bulan. Dos hormon yang berlebihan boleh menyebabkan kesan sampingan seperti:

• Selera makan meningkat
• Insomnia
• Palpitasi jantung
• Gemetar

Jika anda mempunyai penyakit arteri koronari atau hipotiroidisme teruk, doktor anda mungkin memulakan rawatan dengan dos ubat yang lebih kecil dan secara beransur-ansur meningkatkan dos. Penggantian hormon secara progresif membolehkan jantung menyesuaikan diri dengan peningkatan metabolisme. Sesetengah ubat, suplemen dan bahkan makanan tertentu boleh mempengaruhi penyerapan levothyroxine. Berbincanglah dengan doktor anda jika anda mengambil banyak produk soya, diet tinggi serat atau mengambil ubat lain, seperti:

• Suplemen zat besi atau multivitamin yang mengandungi zat besi
• Kolestramin
• Hidroxida aluminium, yang terdapat dalam sesetengah antasid.
• Suplemen kalsium

Jika anda menghidap hipotiroidisme subklinik, bincangkan rawatan dengan doktor anda. Untuk peningkatan TSH yang agak ringan, anda mungkin tidak mendapat manfaat daripada terapi hormon tiroid, malah rawatan tersebut boleh menjadi berbahaya. Sebaliknya, bagi tahap TSH yang lebih tinggi, hormon tiroid mungkin memperbaiki paras kolesterol, keupayaan jantung mengepam, dan tahap tenaga anda.

Walaupun kebanyakan doktor mengesyorkan tiroksin sintetik, ekstrak semulajadi yang mengandungi hormon tiroid yang diperoleh daripada kelenjar tiroid babi juga tersedia.

Perubahan gaya hidup dan penjagaan di rumah

Apakah beberapa perubahan gaya hidup atau ubat rumah yang dapat membantu saya menguruskan hipotiroidisme?

Walaupun anda tidak dapat menghalang hipotiroidisme, anda boleh memantau tanda-tanda penyakit ini supaya ia dapat dirawat dengan cepat. Sesetengah individu yang berisiko tinggi untuk menghidap hipotiroidisme tetapi tidak mempunyai simptom boleh diuji untuk menentukan sama ada mereka mempunyai hipotiroidisme ringan atau subklinis.

Jika anda mempunyai sebarang pertanyaan, sila berunding dengan doktor anda untuk memahami penyelesaian terbaik bagi anda.

Hello Health Group tidak menyediakan nasihat perubatan, diagnosis atau rawatan.

Kira indeks jisim badan (BMI)

Sumber rujukan

Hypothyroidism.  http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/hypothyroidism/home/ovc-20155291 . Accessed February 14, 2017.

Hypothyroidism.  http://www.webmd.com/women/tc/hypothyroidism-prevention . Accessed February 14, 2017.

Hypothyroidism. http://www.healthline.com/health/hypothyroidism/five-natural-remedies-for-hypothyroidism . Accessed February 14, 2017.